این نماد فرهنگی با توجه به توانمندیها و شناسایی استعدادهای کودکان و نوجوانان در رسالتی خطیر و عظیم برنامه های متنوع، جذاب و خلاق و زیربنایی و زیرساختی را به طور آموزش غیرمستقیم برای کودکان ونوجوانان ۷ تا ۱۸ سال اجرامیکند .
در این راستا کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان استان گیلان که از سال ۱۳۴۴ با افتتاح و بازگشایی کتابخانه و مرکز کانون پرورش فکری در شهرستان لشتنشاء کارخود را آغازکرد، توانست با ۳۱ مرکز فرهنگی ثابت، ۴ مرکز پستی، ۳ مرکز سیار و ۱ مرکز سیارشهری، فعالیت فرهنگی، هنری و ادبی خود را تعمیم دهد.
ترویج فرهنگ مطالعه ، توسیع ارزش های اخلاقی، تعمیق ارتباط با والدین، تولید برنامههای جدید، جذاب و مخاطبمحور، تشویق کودکان با هدف نخبهپروری از عمده اهداف کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان گیلان محسوبمیشود.
با توجه به نقش ارزشمند این نماد تربیتی تلاش و شناسایی استعدادهای کودکان و نوجوانان بخشی از ۶۲ عنوان فعالیت کانون پرورش فکری در این استان به شرح زیر معرفی میشود :
فعالیت های فرهنگی :
یکی از عمدهترین فعالیتهای کانون، فعالیتهای فرهنگی است که با محوریت کتاب برگزارمیشود. حفظ هویت فرهنگی، ترویج فرهنگ مطالعه، تقویت سواد خواندن، تعمیق تفکر انتقادی و فلسلفی، آشنایی کودکان ونوجوانان با داشتههای فرهنگی آموزش غیرمستقیم به منظور کسب تجربه و ایدههای خلاق بر اساس فعالیتهای کانون، برنامه های کتاب محور ، قصه گویی و آشنایی بیشتر کودکان و نوجوانان با ادبیات شفاهی، برگزاری نشستهای تربیتی، توجه به تبیین ساده احکام و ارزشهای اسلامی، آشنایی با پیشینه سرزمین، تاریخ و شخصیتهای فرهنگی و علمی، خوانش متون و … از جمله فعالیتهایی است که در زمره فعالیتهای فرهنگی مراکز کانون گیلان اجرامیشود.
فعالیت های هنری :
گیلان با نماد و نشانههایی از جنگل و کوه و دریا، با تبلوری از رنگ، خیال و تصویر را درهم میآمیزد و هنر را با قلمویی از نقشبند خیال، با قابی از آیینه، با حجمی از سنگ و چوب ماندگارمیسازد.
کانون گیلان با برپایی کارگاههای هنری شامل: نقاشی، سفالگری، نمایش عروسکی، نمایش خلاق، طراحی، خوشنویسی، عکاسی، موسیقی، انیمیشن و … خدمات ارزندهای را به کودکان و نوجوانان مستعد گیلان ارائه می دهد؛ تصاویری که در آثار ماندگار بهمن دادخواه، سحر حقگو، پژمان رحیمیزاده، زنده یادعلی عامهکن و …. آینهای تمام نما از هنر گیلانی ست.
همچنین، باتوجه به دیرینگی هنر نمایش در گیلان و نیز تصویرگریهای ارزشمند کتاب کودک می توان به این مهم اذعانداشت که بنمایه اکثرفعالیتهای هنری در گیلان برای کودکان ونوجوانان بیانگر آداب، فرهنگ و رسوم مردم است که زیرساختی بومی و محلی را در خود جای دادهاست و به همت مربیانی سختکوش، خلاق و علاقمند در مراکز فرهنگی به اجرا گذاشتهمیشود.
فعالیت های ادبی :
از دیگر فعالیتهای ارزشمند کانون گیلان در خدمترسانی، پرورش استعدادهای کودکان ونوجوانان مرکز آفرینشهای ادبی کانون گیلان است که با هدف پرورش استعدادهای ادبی کودک و نوجوان و شکوفاسازی استعدادهای بالقوه و بالفعل ساختن توانمندی های کودک ونوجوان فعالیتهای خلاق و جذاب را ارائه می دهد. این واحد با ۳ بخش «کارگاههای ادبی در مراکز ثابت»، «بخش مکاتبهای» و«انجمن ادبی» به فعالیت می پردازد.
در کارگاههای ادبی شامل شعرسرایی خلاق، داستاننویسی خلاق و نوشتن خلاق، مربیان کارآمد، خلاق و آموزش دیده، اعضا را برای نوشتن خلاق برای نوشتن آماده کرده و با هدایت در کارگاههای شعر و داستان آنان را به قالبمی رسانند و توانمندی آنان را در این زمینه شناساییمی کنند .
در بخش مکاتبه ای کودکان و نوجوانانی که امکان دسترسی به مراکز ثابت را ندارند از طریق مکاتبه (نامه) عضو آفرینشهای ادبی شده و طی فرایندی م با قالبهای مختلف شعر و داستان آشناشده و استعدادشان در بخش ادبی تقویت می شود.
انجمن ادبی نیز از دیگربخشهای مرکز آفرینشهای ادبی کانون گیلان است و به اعضایی اختصاص دارد که با تداوم حضور در مرکز، به قالب رسیده اند و می توانند در جامعه ادبی امروز حرفی برای گفتن و خلق اثر داشته باشند .
انجمن ادبی آفرینش کانون پرورش فکری کانون گیلان با بیش از ۸۰ عضو در ۳ منطقه (غرب – شرق- مرکز) مبادرت به برگزاری انجمن کرده است و بخش مکاتبهای این مرکز نیز پایش از ۲۰۰ عضو فعال، آموزش از راه دور (مکاتبه ) را به کودکان ونوجوانان گیلانی برعهدهدارد.
مراکز فراگیر:
کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان گیلان به منظور بهرهمندی کودکان ویژه با نیازهای ویژه، درقالب مراکز فراگیر مبادرت به برگزاری کارگاههایی برای این دسته از عزیزان کردهاست و برنامه های متنوعی را به کودکان ونوجوانان ارائه می دهد.
کتاب گویا، کتاب تصویری، کتابها به خط بریل، ایجاد محرکهای حرکتی، دیداری، شنیداری و … برای کودکان کم توان جسمی، کم بینا، کم شنوا و گاه نابینا وناشنوا، از جمله فعالیت های این نوع مراکز بهشمارمیرود.
مراکز پستی و سیار :
یکی از مهمترین اهداف کانون، اعتلای سطح فرهنگی کودکان ونوجوانان اعم از روستایی و شهری است؛ اما با توجه به کمبود امکانات فرهنگی و محدودیت احداث مراکز فرهنگی هنری کانون در روستاها و مناطق دورافتاده این امر محققنمیشود و کودکان و نوجوانان مناطق کمبرخوردار که امکان استفاده از خدمات کتابخانهای را ندارند، از فعالیتهای کتاب و کتابخوانی و بخش گستردهای از فعالیتهای فرهنگی چون: شرکت در مسابقهها، فراخوانها، کارگاههای ادبی، هنری فعالیتهای علمی و … محروم میمانند.
از این رو، کانون پرورش فکری کودکان و نوجونان استان گیلان با ۴ مرکز پستی و ۳ مرکز سیار روستایی و ۱ مرکز سیار شهری، خدماتدهی به کودکان و نوجوانان روستایی را در دستورکار قراردادهاست.
همچنین، برای دستیابی به فرآیند کتابخوانی و ترویج فرهنگ مطالعه و نیز بهینهسازی اوقات فراغت کودکان ونوجوانان روستایی، با ارسال کتاب زمینه لازم را برای رشد و شکوفایی فکری و ذوقی آنها فراهمآوردهاست.
ثبت دیدگاه